عبد الحسين نوايى
20
نادرشاه و بازماندگانش ( همراه با نامه هاى سلطنتى و اسناد رسمى و ادارى ) ( فارسى )
پاشا از آمدن او دچار زحمت شد . زيرا طبق عهد نامه 1724 با دولت روسيه ، وى نمىتوانست نماينده اشرف افغان را به صورت رسمى بشناسد و به حضور بپذيرد . بنابراين ، چند روز وى را در اسكدار نگهداشت و بار نداد و سرانجام هم سفراى روس و فرانسه « 1 » را فراخواند و گفت كه عبد العزيز را فقط به عنوان حامل نامههاى يك فرمانرواى همكيش مىپذيرد . ولى در هر حال ، كارى مخالف عهد نامهء 1724 نخواهد كرد . سرانجام در اواخر ژانويه ، يعنى در حدود ده روز پس از ورود ، داماد ابراهيم پاشا وى را به حضور پذيرفت و با خواندن نامهها ، معلوم شد كه اشرف نه تنها ولايتى تفويض نكرده ، بلكه همه سرزمينهاى متصرفى تركان را نيز مطالبه نموده است . نامهء علما نيز خوانده شد ، ولى وقتى نامهء سلطان را خواستند ، عبد العزيز نداد و گفت كه شخصا بايد بدست سلطان برساند . تركان هم براى گرفتن نامه به زور متوسل شدند . زيرا ابراهيم پاشا كه از جنگ با روسيه وحشت داشت ، مانع از آن بود كه عبد العزيز به ديدار سلطان نائل شود . دربار عثمانى در پيچ و خم مذاكرات سياسى گرفتار شد . از طرفى عهد نامهء 1724 بين تركها و روسيه بر سر تقسيم ايران مانع از آن بود كه دولت عثمانى افغانها را به رسميت بشناسد ، و از طرف ديگر ، احمد پاشاى بغدادى گزارش داده بود كه مبلغان اشرف ، در بين سربازان عثمانى كوشش مىكنند تا وحدت مذهبى و اتحاد دينى را وسيلهاى براى خوددارى از جنگ سازند . ناگزير دولت عثمانى از عبد الله مفتى و قضات عمدهء مكه و مدينه استفتاء كرد كه آيا مسلمانان مىتوانند در يك زمان دو خليفه داشته باشند ؟ مفتى و همراهانش جواب دادند كه مؤمنين مسلمان نمىتوانند دو خليفه داشته باشند ، مگر آنكه بين دو دسته از مؤمنين ، يك درياى بزرگ ، فاصله باشد . علت اين سؤال اين بود كه اشرف خواسته بود ، و عبد العزيز قاطرچى هم
--> ( 1 ) - حضور سفير فرانسه بدين علت بود كه قرارداد بين روسها و تركها بر سر تقسيم ايران با وساطت و دلالى سياسى سفير فرانسه صورت گرفته بود .